Βράγχος Φωνής (βραχνάδα) – Θεραπεία

Τι είναι το βράγχος φωνής;

Το βράγχος φωνής ή βράχνιασμα ή βραχνάδα, είναι μια διαταραχή της ποιότητας της φωνής. Η φωνή γίνεται πιο βαθιά και πιο άγρια. Όλοι μας έχουμε βραχνιάσει τουλάχιστον μια φορά στην ζωή μας, κατά την διάρκεια ιώσεων του ανώτερου αναπνευστικού συστήματος κατά τους χειμερινούς μήνες και μπορούμε εύκολα να την καταλάβουμε.

Η βραχνάδα αυτή που ξέρουμε, οφείλεται στην φλεγμονή των φωνητικών χορδών (συνήθως ιογενή) την γνωστή μας οξεία λαρυγγίτιδα. Διαρκεί λίγες ημέρες, απαιτεί φωνητική ηρεμία (δεν πρέπει να μιλάμε πολύ), υγροποίηση του εισπνεόμενου αέρα (εισπνοές με ευκάλυπτο σε μια κατσαρόλα νερό που βράζει) και ίσως αναλγητικά και αντιφλεγμονώδη φάρμακα. Στους ενήλικες η λαρυγγίτιδα δεν είναι σημαντικό πρόβλημα, στα παιδιά όμως μπορεί να γίνει επικίνδυνη λόγω των μικρών διαστάσεων του λάρυγγα και απαιτείται συνδρομή του παιδίατρου για την σωστή αντιμετώπισή της. Περνάει γρήγορα (εντός μιας εβδομάδας) και η φωνή μας επανέρχεται στο φυσιολογικό.

Πότε πρέπει να ανησυχούμε για την βραχνάδα;

Εάν περάσουν 15 ημέρες από τότε που βράχνιασε η φωνή μας και δεν βλέπουμε βελτίωση στην ποιότητά της, θα πρέπει να ανησυχήσουμε και να επισκεφθούμε τον ειδικό χειρουργό ωτορινολαρυγγολόγο. Η ανησυχία μας αυτή πρέπει να είναι μεγάλη παρά το ότι η βραχνάδα στην πλειοψηφία των περιπτώσεων δεν σημαίνει κακοήθεια. Τις περισσότερες φορές υπάρχει κάποιο καλόηθες μόρφωμα όπως πολύποδας (εικ.1α,β,γ), πολυποειδής εκφύλιση (εικ.2α,β), οζίδια (εικ.3α,β) , κύστη (εικ.4α,β) κλπ στις φωνητικές χορδές που διαταράσσει την λειτουργία τους και εύκολα μπορεί να αφαιρεθεί με αποτέλεσμα την πλήρη ίαση (εικ.5). Στην περίπτωση όμως που υπάρχει κάτι σοβαρό όπως ο καρκίνος των φωνητικών χορδών, η έγκαιρη διάγνωση που θα γίνει χάρη στην βραχνάδα θα είναι σωτήρια για την ζωή μας. Ο καρκίνος του λάρυγγα θεραπεύεται εάν διαγνωσθεί και αντιμετωπισθεί έγκαιρα. Έτσι λοιπόν μπορούμε να πούμε ότι η βραχνάδα θα μας σώσει αν δεν την αγνοήσουμε.

Εικ.1α,β,γ. Φαίνονται οι πολύποδες των φωνητικών χορδών (βέλη). Στην εικ. 1α φαίνονται κατά την φάση της φώνησης όπου οι πολύποδες δεν αφήνουν τις χορδές να κάνουν πλήρη σύγκλειση και έτσι έχουμε το βράγχος της φωνής, και στις εικ.1β,γ φαίνονται οι πολύποδες κατά την φάση της αναπνοής.
Εικ.2α,β. Φαίνεται η πολυποειδής εκφύλιση των φωνητικών χορδών (βέλη), δηλαδή αυτή η οιδηματώδης χαλάρωσή τους. Εδώ εκτός από την μεγάλη βραχνάδα κατά την φάση της φώνησης έχουμε και δυσκολία στην αναπνοή επειδή στενεύει πολύ ο αεραγωγός κατά την φάση της αναπνοής σε σχέση με τις φυσιολογικές του διαστάσεις (εικ.5).
Εικ.3α,β. Φαίνονται τα οζίδια ή κάλοι ή κομβία των φωνητικών χορδών (βέλη) κατά την φάση της αναπνοής (εικ.3α) και κατά την φάση της φώνησης (εικ.3β) όπου δεν επιτρέπουν την πλήρη σύγκλειση των φωνητικών χορδών με αποτέλεσμα το βράγχος της φωνής.
Εικ.4α,β. Φαίνονται δύο φλεγμανθείσες κύστεις της αριστερής φωνητικής χορδής (βέλη) κατά την φάση της αναπνοής.
Εικ.4γ,δ. Φαίνονται οι πιο πάνω φλεγμανθείσες κύστεις της αριστερής φωνητικής χορδής κατά την φάση της ήπιας φώνησης (εικ.4γ βέλος) και κατά την φάση της έντονης φώνησης όπου φαίνεται να αναβλύζει το λευκωπό περιεχόμενο της κύστης που έσπασε (εικ.4δ, βέλος) και να επικαλύπτει την δεξιά φωνητική χορδή.
Εικ.5. Φαίνονται οι φυσιολογικές φωνητικές χορδές κατά την φάση της αναπνοής.

Πως θεραπεύεται το βράγχος φωνής;

  • Όταν διαπιστωθεί κατά την ενδοσκόπηση του λάρυγγα οποιαδήποτε από τις παραπάνω καλοήθεις καταστάσεις που αποτελούν και την πλειοψηφία των περιπτώσεων, ο Ωτορινολαρυγγολόγος θα συστήσει τον χειρουργικό καθαρισμό των φωνητικών χορδών. Αυτός μπορεί να γίνει οποτεδήποτε προγραμματισμένα χωρίς να έχει επείγοντα χαρακτήρα. Όμως για όλες αυτές τις καταστάσεις δεν υπάρχει άλλη θεραπεία εκτός της χειρουργικής.
  • Όταν διαπιστωθεί οποιοδήποτε άλλο μόρφωμα στις φωνητικές χορδές, που φαίνεται ύποπτο για κακοήθεια ο γιατρός θα πρέπει να συστήσει άμεσο χειρουργικό καθαρισμό.

Πως γίνεται ο χειρουργικός καθαρισμός των φωνητικών χορδών;

Αυτός γίνεται με γενική αναισθησία και με την βοήθεια του μικροσκοπίου. Είναι μια λεπτή χειρουργική επέμβαση, εύκολη σε έμπειρα χέρια και μικρής διάρκειας που ονομάζεται μικρολαρυγγοσκόπιση. Οι φωνητικές χορδές καθαρίζονται πλήρως και επιτυγχάνουμε την πλήρη αποκατάστασή τους και την λειτουργικότητά τους. Τα ιστοτεμάχια που αφαιρούμε αποστέλλονται πάντοτε για ιστολογική εξέταση (βιοψία). Η νάρκωση είναι μικρής διάρκειας και συνήθως δεν απαιτείται νοσηλεία στην κλινική. Το βράδυ ο ασθενής μπορεί να πάει στο σπίτι του με την σύσταση να μην μιλάει πολύ για μία εβδομάδα περίπου μέχρι να επέλθει επούλωση των τραυματικών επιφανειών των φωνητικών χορδών.

Τι γίνεται όταν το αποτέλεσμα της βιοψίας δείξει κακοήθεια?

Όταν το αποτέλεσμα της βιοψίας δείξει κακοήθεια -πράγμα που το περιμένουμε σε καταστάσεις ύποπτες- η παραπέρα πορεία εξαρτάται από την σταδιοποίησή της. Αν βρισκόμαστε σε αρχικό στάδιο (καρκίνωμα in situ) και έχουμε καθαρίσει καλά τις φωνητικές χορδές σχεδόν δεν χρειάζεται να κάνουμε τίποτα άλλο από μια τακτική παρακολούθηση ή κάποιες ακτινοθεραπείες. Γι’ αυτό σας είπα στην αρχή ότι αν η βραχνάδα μας κρατήσει πάνω από 15 ημέρες πρέπει να ανησυχήσουμε πολύ και να πάμε στον ωτορινολαρυγγολόγο.

Αν διαπιστωθεί κάτι ύποπτο και το αφαιρέσουμε αμέσως επιτυγχάνουμε πλήρη ίαση. Αν δεν το χειρουργήσουμε αμέσως και περάσει αρκετός καιρός -ίσως και χρόνια- τότε τα πράγματα είναι πολύ πιο δύσκολα. Ίσως απαιτηθεί λαρυγγεκτομή ολική ή μερική και συμπληρωματική ακτινοθεραπεία και με πρόγνωση ανάλογη του σταδίου στο οποίο έγινε η διάγνωση και η θεραπεία. Να γιατί δεν πρέπει να αγνοήσουμε την βραχνάδα που επιμένει.